Kurnaz Tilki’nin Unutulmaz Dersi

Bir varmış, bir yokmuş. Evvel zaman içinde, kalbur saman içinde, develer tellal iken, pireler berber iken, ben anamın beşiğini tıngır mıngır sallarken, uzak mı uzak, yemyeşil bir orman varmış. Bu ormanın dört bir yanı ulu ağaçlarla çevrili, içinden pırıl pırıl sular akan bir dere geçermiş. Kuşlar cıvıl cıvıl öter, sincaplar fındık fıstık biriktirir, karıncalar harıl harıl çalışırmış. Bu ormanda yaşayan hayvanlar arasında, sivri burnu, parlak kızıl tüyleri ve her daim parıldayan kurnaz gözleriyle meşhur, Tilki Kardaş adında bir tilki yaşarmış. Tilki Kardaş, zekâsıyla ünlüymüş ama bu zekâsını genellikle kolay yoldan iş bitirmek, hatta bazen başkalarını kandırmak için kullanırmış. Bu yüzden de orman sakinleri ona karşı hep temkinli davranır, pek sır vermez, pek de yanına yaklaşmazmış.

Tilki Kardaş, kış mevsimi kapıya dayanmadan önce yiyecek biriktirme derdine düşmüş. Ama diğer hayvanlar gibi öyle günlerce tarlada çalışmak, dere kenarında balık avlamak onun mizacına uygun değilmiş. “Ne gerek var bu kadar zahmete?” diye geçirmiş içinden. “Benim gibi akıllı bir tilki için elbette daha kolay bir yolu vardır.” Öyle ya da böyle, Tilki Kardaş, diğer hayvanların harıl harıl çalıştığını, kışlık erzaklarını yuvalarına taşıdığını görmüş. Özellikle de ormanın en çalışkan, en dürüst hayvanlarından biri olan Cesur Kirpi’nin, sırtına yüklediği çeşit çeşit meyvelerle, mantarlarla yuvasına girip çıktığını izlermiş uzaktan. Kirpi, her zaman olduğu gibi yaz boyunca bir an bile durmadan, durup dinlenmeden, iğneli sırtına topladığı her şeyi büyük bir titizlikle yuvasına taşımış. Yuvası, ormanın derinliklerinde, ulu bir meşe ağacının kovuğunda, gözlerden uzak ama içi tıklım tıklım doluymuş.

Tilki Kardaş’ın karnı açlıktan guruldamış. Gözlerini Kirpi’nin yuvasından alamamış. “Şu Kirpi ne de çok yiyecek biriktirmiş,” diye mırıldanmış kendi kendine. “Azıcık alsam ne olur ki? Zaten o kadar çok ki, farkına bile varmaz.” İçindeki kurnaz tilki, ona hemen bir plan fısıldamış. Bir gece, hava kararıp ay ışığı ormanı usulca aydınlattığında, Tilki Kardaş, sessiz adımlarla Kirpi’nin yuvasına doğru süzülmüş. Adımını attıkça kuru yapraklar hışırdamış, kalbi pır pır çarpmış. Kirpi’nin yuvasına yaklaşınca burnuna mis gibi elma kokuları, taze mantar kokuları gelmiş. Karnına zil çalmaya başlamış. Yavaşça kapıyı aralamış ama tam içeri süzülecekken, yuvanın içinden keskin bir ses yükselmiş:

— Kim var orada? diye cıyaklamış Cesur Kirpi, uykusundan uyanmış ve iğnelerini dimdik dikmiş bir hâlde.

Tilki Kardaş bir an şaşkınlıktan donup kalmış. “Eyvah, yakalandım!” diye düşünmüş. Hızla geri çekilmiş ve karanlığın içine karışıp toz olmuş.

Birkaç gün sonra, Tilki Kardaş, açlıktan iki büklüm olmuş bir hâlde, ormanın yaşlı ve bilge sakini Bilge Baykuş’un tünediği ulu çınar ağacının altından geçiyormuş. Bilge Baykuş, bembeyaz tüyleri ve her şeyi gören, derin anlamlarla dolu gözleriyle, ormandaki her olayı dikkatle izlermiş. Tilki Kardaş’ın hâlini görmüş ve usulca seslenmiş:

— Tilki Kardaş, nereye böyle düşünceli düşünceli gidiyorsun? Karnın da bomboş gibi duruyor, demiş Bilge Baykuş, bilgece.

Tilki Kardaş, mahcup bir tavırla başını kaldırmış:

— Ah, Bilge Baykuş, kış yaklaştı, yiyecek bulmak zorlaştı. Benim gibi hızlı ve çevik bir tilki bile boş geziyor, demiş iç çekerek.

Bilge Baykuş, derin bir nefes almış:

— Kardaş Tilki, hızlılık ve çeviklik önemli meziyetlerdir, evet. Ama kalıcı olan, emekle kazanılan nimettir. Hırsızlık ve kurnazlık, anlık karın doyurur ama gönül doyurmaz, demiş.

Tilki Kardaş, bu sözleri pek anlamamış gibi görünse de Bilge Baykuş’un sözleri aklının bir köşesine takılıp kalmış. Az gitmişler, uz gitmişler, dere tepe düz gitmişler, bir de bakmışlar ki kış, tüm şiddetiyle ormanın kapısına dayanmış.

Kar, lapa lapa yağmaya başlamış. Her yeri bembeyaz bir örtü kaplamış. Tilki Kardaş’ın gizli saklı yiyecek bulma çabaları tamamen boşa çıkmış. Karların altında hiçbir şey bulamamış. Av peşinde koşarken, soğuktan tir tir titrer hâle gelmiş. Bir yandan açlık, bir yandan dondurucu soğuk, canına tak etmiş. Karnına giren kramplar, onu güçsüz düşürmüş. Daha önce hiç bu kadar çaresiz kalmamış. Ormandaki diğer hayvanlar ise, yaz boyunca yaptıkları hazırlıklar sayesinde sıcak yuvalarında güvendeymişler. Tilki Kardaş, penceresinden dumanlar tüten, içinden neşeli seslerin geldiği yuvalara baktıkça, yaptığı hataları daha iyi anlamaya başlamış. “Keşke ben de onlar gibi çalışsaydım, keşke o zamanlar tembellik etmeseydim,” diye pişmanlık içinde yanıp yakılmış.

Bir gün, fırtına öyle bir azmış ki, ormanın en yaşlı ağaçları bile eğilip bükülmüş. Tilki Kardaş, soğuktan donmak üzereyken, bir ağaç kovuğuna sığınmış. Güçsüzlükten gözleri kapanmış, uykunun kollarına kendini bırakmak üzereymiş. Tam o sırada, Cesur Kirpi ve Neşeli Sincap, fırtınanın dinmesini beklerken yakacak odun toplamaya çıkmışlar. Tilki Kardaş’ın sığındığı kovuğa yaklaşmışlar. Kirpi, keskin burnuyla soğukta baygın yatan tilkinin kokusunu almış. İçinden bir an “Cezasını bulmuş” diye geçirse de, Tilki Kardaş’ın hâline acımış. Sincap da, “Vah vah! Çok kötü durumda,” diye endişeyle fısıldamış.

— Ne yapacağız şimdi? diye sormuş Sincap, Kirpi’ye bakarak.

Cesur Kirpi, bir süre düşünmüş. Tilki Kardaş, ona kötülük yapmaya çalışmış olsa da, böyle bir durumda onu ölüme terk etmek doğru gelmemiş. “Bir canlıya yardım etmek, tüm kötülükleri unutturur,” diye düşünmüş.

— Onu yuvamıza götürelim. Bir tas sıcak çorba, bir dilim ekmek ona iyi gelir. Dışarıda donup kalmasına gönlüm razı olmaz, demiş Kirpi, şefkatle.

Sincap, sevinçle başını sallamış. İki küçük dost, Tilki Kardaş’ı güçlükle yuvalarına taşımışlar. Tilki Kardaş, sıcak yuvanın içinde kendine geldiğinde, gözlerini açmış ve karşısında Kirpi ile Sincap’ı görmüş. Şaşkınlık ve mahcubiyetle dolmuş. Kirpi, ona sıcak bir çorba uzatmış:

— Al Kardaş Tilki, bunu iç. Kendine gel, demiş.

Tilki Kardaş, sıcak çorbayı içtikçe, vücuduna can gelmiş. Gözlerinden yaşlar süzülmüş. Daha önce hiç bu kadar utandığını, hiç bu kadar minnettar olduğunu hissetmemiş. Utanarak başını eğmiş:

— Ben size ne kadar kötü davrandım, oysa siz bana iyilik yapıyorsunuz. Benim gibi bir kurnaz, sizin gibi dürüst dostlara layık değil, demiş kısık bir sesle.

Cesur Kirpi gülümsemiş:

— Eskiye sünger çekelim, Tilki Kardaş. Önemli olan, ders almak ve bundan sonra ne yapacağını bilmektir. Herkes hata yapabilir, demiş, Bilge Baykuş’un sözlerini anımsayarak.

Tilki Kardaş o günden sonra bambaşka bir hayvan olmuş. Artık kurnazlığını başkalarını aldatmak için değil, ormandaki zor işleri kolaylaştırmak, arkadaşlarına yardım etmek için kullanmış. Mesela, en hızlı koşan o olduğu için, uzak yerlerden haber getirmiş. Keskin duyularıyla ormanı zararlılardan korumuş. Kirpi’ye ve Sincap’a kışlık erzak toplarken yardım etmiş, onlarla birlikte çalışmış. Tembellik nedir unutmuş. Diğer hayvanlar da onun bu değişimine şaşırmış, ama zamanla ona güvenmeye başlamışlar. Artık Tilki Kardaş, yalnız değilmiş. Arkadaşlarıyla birlikte, kocaman, sıcacık bir yuvası varmış ormanda.

Onlar ermiş muradına, biz çıkalım kerevetine. Gökten üç elma düşmüş; biri Tilki Kardaş’ın pişman olup ders almasına, biri Cesur Kirpi’nin şefkatine, diğeri de tüm orman sakinlerinin birlik ve beraberliğine. Böylece Tilki Kardaş, kurnazlığın ve bencilliğin geçici olduğunu, asıl zenginliğin dürüstlük, çalışkanlık ve gerçek dostluklarda yattığını anlamış ve bu dersi hiç unutmamış.